اقدامات و پروژهها
برخورداری از شرایط مناسب زندگی برای توسعۀ جسمی، ذهنی، روحی، اخلاقی و اجتماعی حق همۀ کودکان است.
اقدامات و پروژهها
مروری بر فعالیتهای انجمن حمایت از حقوق کودکان در زمینهی امدادرسانی در بحرانها، اجرای پژوهشهای تخصصی و پیشبرد پروژههای اجتماعی و فرهنگی برای بهبود زندگی کودکان.
زلزله آذربایجان غربی - خوی (۸ بهمن ۱۴۰۱)
در هشتم بهمن ۱۴۰۱ زلزلهای در منطقه خوی آذربایجان غربی روی داد. انجمن حمایت از حقوق کودکان نیز از بیستم بهمن در منطقه حضور پیدا کرد و پس از نیازسنجی، به ارائه خدمات تخصصی پرداخت.
هدف کلی:
ارتقاء شرایط زیستی کودکان در موقعیت بحران
(با تأکید بر کاهش فشار روانی بر کودکان و خانوادهها و تلاش برای بازگشت به شرایط عادیتر)
اهداف اختصاصی:
بهبود شرایط کودکان در کمپهای ایجادشده
بهبود شرایط والدین و کاهش فشارهای روانی آنها
فعالیتهای انجمن:
ایجاد دو خانۀ کودک در روستای جمشیدآباد و پره و حضور مربی متخصص محلی
آموزش متخصصین، معلمین و فعالان حوزه کودک برای ترویج پیماننامه جهانی کودک
برگزاری ۱۶ کارگاه آموزشی برای کودکان و نوجوانان با موضوع خودمراقبتی در شرایط بحران، آموزش بهداشت فردی و انطباق با شرایط زندگی در کمپ (۳۷۰ نفر شرکتکننده)
برگزاری حدود ۱۰۰ جلسه مشاوره فردی برای مادران، پدران و نوجوانان
ارتباط با سایر نهادهای دولتی و غیردولتی به منظور همافزایی در ارائه خدمات
این اقدامات انجمن به تقویت تابآوری کودکان و خانوادهها در شرایط بحرانی کمک کرده و بازگشت آنها به زندگی عادی را تسهیل کرده است.
.dbaf8a99.png&w=3840&q=75)
.052cbdc3.png&w=3840&q=75)
.4ec145ab.png&w=3840&q=75)
.1490695b.png&w=3840&q=75)
.62f6875d.png&w=3840&q=75)
.f95a3522.png&w=3840&q=75)
پروژۀ یغمای کودکی ـــــــ پژوهشی در باب شناخت، پیشگیری و کنترل پدیده زبالهگردی کودکان در تهران
رشد روزافزون حضور کودکان در مشاغل سخت، بهویژه کودکان زبالهگرد، از دغدغههای فعالان حقوق کودک در ایران است. دلایل و عوامل زبالهگردی کودکان و راهکارهای آن نیاز به بررسی کاملی از منظر جامعهشناختی، روانشناسی و اقتصاد سیاسی داشت.
به همین منظور، انجمن حمایت از حقوق کودکان سرمایهگذاری بر یک پروژه پژوهشی انجام داد تا این پدیده را در تهران شناسایی، پیشگیری و کنترل کند.
نتیجه پژوهش: کتابی با عنوان یغمای کودکی که در خرداد ۱۳۹۸ به مناسبت روز جهانی لغو کار کودک رونمایی شد.
محقق: کامیل احمدی
حوزه تحقیق: واکاوی زوایای آشکار و پنهان پدیده زبالهگردی کودکان در ۲۲ منطقه تهران
تمرکز اصلی پژوهش: جنبههای فرهنگی، روانشناختی، جامعهشناسی و اقتصاد سیاسی پدیده زبالهگردی
این پژوهش برای نخستین بار به شکل جامع پدیده زبالهگردی کودکان را در تهران بررسی کرد و راهکارهای پیشگیری و کنترل آن را ارائه داد.
زلزلۀ اول و دوم کرمانشاه
زلزلۀ دوم کرمانشاه در ۴ آذر ۱۳۹۷ و در حوالی سالگرد زلزلۀ اول کرمانشاه-ازگله (سال ۱۳۹۶) اتفاق افتاد. انجمن حمایت از حقوق کودکان هنوز در حال رسیدگی به آثار زلزلۀ قبل بود که زلزلۀ دوم از راه رسید. در اولین روزهای پس از وقوع زلزله، در مناطق زلزلهزده کرمانشاه حضور داشت.
اقدامات در دو مرحله:
مرحله اول:
ارزیابی ۸۴ کودک توسط روانشناسان داوطلب
رواندرمانی برای ۲۱ نفر
مرحله دوم:
غربالگری در سرپل ذهاب و حدود ۱۴۳ روستا
شناسایی و پایش حدود ۱۱ هزار کودک
۵۹۴ کودک نیازمند رواندرمانی تشخیص داده شدند
۳۲۸ نفر تحت درمان قرار گرفتند
۲۶۸ کودک بهبودی کامل یافتند
در این مسیر، داوطلبان از ابزارهایی همچون بازیدرمانی، قصهگویی و نمایش هدفمند استفاده کردند.
انجمن حمایت از حقوق کودکان با ادغام نهادسازی، خدمات آموزشی و روانی، از یک سو واکنش اولیه وقوع بحران و از سوی دیگر ارتقای تابآوری و بازتوانی کودکان را مدنظر قرار داد.
.8cf2d32f.png&w=3840&q=75)
.f9935a4e.png&w=3840&q=75)
پروژۀ مهدکودک سیار کرمانشاه
از دیگر اقدامات انجمن میتوان به مهدکودک سیار اشاره کرد. از همان روزهای نخست داوطلبان به این نتیجه رسیدند که به دلیل پراکندگی بالای جمعیت٬ کوهستانی بودن منطقه و فاصله زیاد روستاها راهاندازی چندین مهدکودک ثابت ممکن نیست. بنابراین ایدهی مهدکودک سیار شکل گرفت.
اقدامات در دو مرحله:
مراحل اجرا:
برگزاری جلسات هیئت مدیره و شورای هماهنگی حمایت از کودکان زلزلهزده
همکاری انجمن حمایت از حقوق کودکان با شرکت رنو پارس در راستای مسئولیت اجتماعی
خرید مینیبوس و انجام تغییر کاربری برای تجهیز به سیستمهای آموزشی
آغاز فعالیت رسمی در ۲۰ مرداد ۱۳۹۷ با حضور فرماندار و بخشدار سرپلذهاب
امکانات مینیبوس:
سایهبان
سیستم تهویه
تلویزیون
کتابخانۀ کوچک
میز
سیستمهای دوربین مداربسته و جیپیاس برای نظارت و امنیت
تیم پروژه:
یک مربی محلی با حدود ۸ سال سابقه کاری در کرمانشاه، به همراه همسرش به عنوان راننده، در این پروژه حضور داشتند.
.0195ea8f.png&w=3840&q=75)
.412f47a1.png&w=3840&q=75)
.91e2cfdc.png&w=3840&q=75)
.590a65b7.png&w=3840&q=75)
.c2113a75.png&w=3840&q=75)
کنگره کودکی، توسعه و سیاستگذاری اجتماعی
خلا گفتمانسازی و لزوم اندیشهورزی در حوزه کودکی برای سیاستگذاری در سطح کلان، انجمن حمایت از حقوق کودکان را بر آن داشت تا اقدام به برگزاری کنگرهای با عنوان «کودکی، توسعه و سیاستگذاری اجتماعی» کند.
جزئیات کنگره:
تاریخ و مکان: دی ماه ۱۳۹۷، به مدت دو روز، در محل کتابخانه ملی با حمایت سازمان اسناد و کتابخانه ملی
هدف: ایجاد فضایی برای اندیشهورزی و گفتمانسازی در حوزه کودکی برای سیاستگذاری در سطح کلان
حوزههای تخصصی حضور یافته: روانشناسی، توسعه قضایی، توسعه فرهنگی، توسعه اجتماعی، توسعه پایدار، محیطزیست، توسعه آموزش و پرورش
فعالیتها و ارائهها:
بیش از ۳۰ عنوان مقاله توسط چهرههای برجسته علمی کشور ارائه شد، از جمله:
دکتر شیوا دولتآبادی
سعید مدنی
میترا عظیمی
علیرضا کرمانی
غلامرضا جواد کاشی
وحید محمودی
مقصود فراستخواه
سخنرانیهای کلیدی توسط:
پروفسور حسن عشایری
نوشآفرین انصاری
هوشنگ مرادی کرمانی
این کنگره بستری فراهم کرد تا دغدغههای حوزه کودکی و سیاستگذاری اجتماعی با حضور کارشناسان و اساتید برجسته بررسی و مورد بحث قرار گیرد.
.2cbcbb7c.png&w=3840&q=75)
.44102385.png&w=3840&q=75)
.116b934f.png&w=3840&q=75)
.74964af9.png&w=3840&q=75)
.d1784c8a.png&w=3840&q=75)
.eb2ef3ff.png&w=3840&q=75)
زلزله بم (۱۳۸۲)
زلزله بم در تاریخ ۵ دی ۱۳۸۲ رخ داد. این زمینلرزه یکی از ویرانگرترین زلزلههای معاصر ایران بود که به مرگ بیش از ۳۰ هزار نفر و بیخانمانی صدها هزار نفر انجامید. انجمن حمایت از حقوق کودکان بهعنوان یکی از نخستین نهادهای مدنی فعال در حوزۀ حقوق کودک، در ساعات اولیه زلزله، با اعزام یک گروه پنج نفره به منظور برآورد نیازهای کودکان و بررسی شرایط آنها پس از زلزله شروع به کار کرد.
اقدامات اولیه:
تشکیل ستاد بحران بم در دفتر انجمن
جمعآوری کمکهای مردمی و ارسال آنها به بم
تشکیل گروههای مددکاری، روانشناسی و کار با کودکان و اعزام به بیمارستانها
تشکیل گروههای داوطلب برای فعالیت در نقاهتگاهها و محلهای اسکان کودکان در تهران
اعزام هفتگی گروههای ۵ تا ۷ نفره متشکل از مددکاران و روانشناسان به بم
فعالیتهای گسترده در بم:
برپایی چادر امدادرسانی انجمن در اردوگاه وحدت
ایجاد پنج مرکز مراقبت از کودکان در نقاط محروم شهر و اردوگاهها (بازی، آموزش، مشاوره روانی-اجتماعی)
پیگیری وضعیت کودکان بیسرپرست و حمایت از کودکان در معرض سوءاستفاده
برگزاری کلاسهای آموزشی موقت، فعالیتهای فرهنگی و فراهم کردن امکانات اولیه برای بازگشت به زندگی عادی
همکاری با سایر نهادهای داخلی و بینالمللی
برگزاری طرح «روز پاکسازی» برای جلوگیری از بیماریها
تهیه غذا، شیرخشک، پوشاک، کیف، کفش و وسایل آموزشی و اسباببازی
برپایی اولین کلاسهای آموزشی ابتدایی در بم
ایجاد و تجهیز کتابخانه
فعالیتهای فرهنگی و آموزشی:
برگزاری کلاسهای نقاشی، قصهخوانی، کتابخوانی، نمایش
برگزاری ۱۰ کارگاه آموزشی «کمک به کودکان در شرایط دشوار» برای مربیان و معلمین بومی
این اقدامات نهتنها شامل کمکهای فوری بود، بلکه بر حمایت روانی و اجتماعی پایدار از کودکان نیز تأکید داشت؛ تجربهای ارزشمند در مدیریت بحران.
پروژۀ خانۀ کودک بم (۱۳۸۴)
بعد از حادثۀ بم، کودکان دچار گسیختگی جدی در خانواده، سرپناه، مدرسه و امنیت روانی شدند. برای پاسخ به این نیاز، «خانۀ کودک بم» در تاریخ ۲۵ مرداد ۱۳۸۴ افتتاح شد.
امکانات و فعالیتها:
برگزاری کلاسهای کامپیوتر، طراحی و صنایع دستی
برگزاری اردوهای یکروزه برای کودکان
کارگاه حقوق کودک و آموزش به مربیان و کارکنان بهزیستی بم
ایجاد گروههای ورزشی و موسیقیدرمانی
تجهیز کتابخانه
این خانه تا چندین سال پس از زلزله به فعالیت خود ادامه داد و فضایی امن برای رشد و حمایت از کودکان فراهم کرد و سپس زیر نظر بهزیستی ادامه به کار داد.
.43fb18a6.png&w=3840&q=75)
.bccb87f7.png&w=3840&q=75)
.dcf89974.png&w=3840&q=75)
.a7e13ae0.png&w=3840&q=75)
.d7cd611f.png&w=3840&q=75)
.02b1ed7d.png&w=3840&q=75)
زمینلرزهٔ خراسان جنوبی - قائن
پس از زلزله ۱۳۷۶ در روستاهای اطراف قائن و بیرجند، انجمن حمایت از حقوق کودکان فعالیت خود را از دفتر مرکزی آغاز کرد:
اقدامات اولیه:
جمعآوری و ارسال اقلام ضروری به مناطق زلزلهزده
برپایی بازارچه و نمایشگاه به نفع کودکان آسیبدیده
جمعآوری کتاب، لوازم تحریر و اسباببازی
تجهیز کودکان برای شروع سال تحصیلی و فصل سرما
اجرای برنامه آموزشیاری با ایجاد تعهد مالی برای سرپرستی آموزشی کودکان
ارزیابی میدانی:
در روزهای آخر تیر، یک گروه چهارنفره برای ارزیابی اولیه به منطقه زلزلهزده قائنات اعزام شد
این گروه اقداماتی در حوزه آموزش و مددکاری کودکان برای التیامبخشی به زخم آسیبدیدگان، بهویژه کودکان، انجام داد
تمرکز اصلی انجمن بر ارائه حمایت فوری و پایدار به کودکان و خانوادههای آسیبدیده بود.
پروژۀ فرهنگسرای اسفدن
پس از نیازسنجیهای منطقهای، انجمن حمایت از حقوق کودکان اقدام به تأسیس فرهنگسرای اِسفَدن در مناطق زلزلهزده قائن و بیرجند کرد. در ابتدا، هدف این مرکز التیام نیازهای اولیه افراد آسیبدیده از زلزله بود، اما با گذر زمان و مواجهه با مشکلات اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مردم منطقه، این فرهنگسرا به یک مرکز دائمی برای ارتقای سطح زندگی کودکان و خانوادهها تبدیل شد و از سال ۱۳۷۶ تاکنون خدمات قابل توجهی ارائه کرده است.
نمونهای از دستاوردها:
ساخت، تأسیس و تجهیز اولین مجتمع فرهنگی در روستاهای اسفدن
مشارکت مؤثر داوطلبان انجمن از جمله اکرم سلحجو، میترا خامنهای، منیر همایونی و ثریا شروقی
امکانات کنونی فرهنگسرای اسفدن:
سالن مطالعه
سالن نمایش فیلم
آمفیتئاتر
کارگاه سفال
فضای سبز درختکاریشده
فعالیتها و دستاوردهای فرهنگی و آموزشی:
تأسیس و تجهیز خوابگاهها برای دانشآموزان دبستانی روستاهای پراکنده
اجرای طرح معلمیاری با همکاری اساتید دانشگاه پیام نور قاین و بیرجند
راهاندازی و تجهیز مهدکودکها
مشارکت در ساخت مدارس
اهداف پروژه جنوب خراسان (فرهنگسرای اسفدن):
جلوگیری از مهاجرت روستائیان به شهر
آموزش حقوق کودکان به کودکان و والدین
آموزش اصول تربیتی و تغذیه سالم و رشد کودکان به والدین
غنیسازی اوقات فراغت کودکان و رشد خلاقیت با کمک مهدکودکها
تأسیس خوابگاه برای تداوم تحصیل کودکان، به ویژه دختران
.70536fe1.png&w=3840&q=75)
.d3803fbb.png&w=3840&q=75)
.da92bd31.png&w=3840&q=75)
.efab5d53.png&w=3840&q=75)
.0f13f654.png&w=3840&q=75)
.7b6eb362.png&w=3840&q=75)
انجمن حمایت از حقوق کودکان همچنین پروژههای متعدد دیگری با سازمانهای دولتی و بینالمللی در ارتباط با کودکان با بستن قراردادهایی انجام داده است. در ادامه به مواردی از این پروژهها اشاره میکنیم:
پروژه آموزش حرفهآموزی (خیاطی) در خانه کودک شوش.
هزینۀ خرید چرخ خیاطی صنعتی و سایر هزینهها از طرف یونیسف پرداخت و اجرای پروژه برای دختران از طرف انجمن انجام شد. طی این پروژه دخترانی که به کارهای دشوار در خانه و خیابان میپرداختند با یادگیری خیاطی موفق شدند از نظر اقتصادی مستقل شده و خانم پوینده با تاسیس مرکز کارآفرینی برای توانمند سازی زنان و دختران مرکز آوای ماندگار را برقرار کرد.
پروژه آموزش سوادیآموزی پایه به کودکان بازمانده از تحصیل(Basic Educatin)
در این پروژه خانههای کودک شوش و ناصرخسرو به آموزش کودکان در شرایط دشوار پرداختند و طی برگزاری این پروژه از سال تحصیلی ۸۸-۸۷ تا سال تحصیلی ۹۳-۹۴ بیش از ۱۵۰۰ نفر تحت پوشش این طرح با سواد شدند. برخی از آنان پس از سقوط طالبان به افغانستان رفتند و با استفاده از بورس های تحصیلی موقعیت شغلی- اجتماعی جدیدی کسب کردند. در این دوره یونیسف با برگزاری کارگاههای متعدد آموزشی باعث رشد و ارتقا سازمانی و فردی اعضای انجمن شد.
هزینههای مستقیم و غیرمستقیم این پروژه شامل تهیه لوازمالتحریر، ویدئو پروژکتور، حقوق و دستمزد تسهیلگران، مدیر، مددکار، مسئول حقوقی و مسئول بهداشت از سوی یونیسف پرداخت شد. انجمن با برگزاری کلاسهای منظم و پایش و ارزیابی طرح گزارشهای سهماهه و یکساله از چگونگی اجرای طرح را به یونیسف ارائه کرده است.
پروژه آموزش مهارتهای زندگی به کودکان در همکاری با سازمان مبارزه با مواد مخدر UNODC
در این طرح دوساله معلمان خانههای کودک از سوی این نهاد آموزشهای لازم را در کارگاههای آموزشی این نهاد با حضور استادان این رشته دریافت کردند و با استفاده از این آموزشها در خانههای کودک و مدارس دولتی به آموزش مهارتهای زندگی پرداختند. این آموزشها تا کنون ادامه دارد و بیش از پنج هزار نفر از این آموزشها بهره بردهاند. این پروژه در سالهای ۹۳و ۹۴ انجام شده است.
پروژه آموزش مبارزه با خشونت و کودک آزاری برای مادران
این پروژه دوساله در همکاری با شورای شهر تهران شکل گرفت. مرکز توانمندسازی سمنها بودجه این طرح را برای آموزش مادران در اختیار انجمن گذاشت و انجمن با برگزاری کلاس و کارگاه آموزشی در خانههای کودک این طرح را اجرا کرده است این پروژه در سالهای. ۱۳۹۱ و ۱۳۹۲ برگزار شده است. مبلغ پروژه ۲۳۵۰۰۰۰۰۰ریال بوده است.
انجمن از سال ۱۳۷۹ با شهرداری تهران در ارتباط با آموزش و مددرسانی به کودکان کار و در شرایط دشوار همکاری داشته است. شهرداری با در اختیار گذاشتن مکان در شوش و ناصرخسرو امکان مکان برای آموزش را فراهم کرده است.
انجمن با مرکز بهداشت شرق تهران قراردادی پنج ساله از سال ۱۳۸۱ تا سال ۱۳۸۵ مبنی بر ایجاد خانه بهداشت در خانه کودک ناصرخسرو منعقد کرد. بر اساس این قراداد وسایل ضدبارداری به شکل رایگان در اختیار زنان قرار گرفت و چگونگی رشد کودکان نیز توسط مسئول خانه بهداشت پیگیری شد. طی این سالها مادران در این مرکز پرونده داشتند. در پایان این پروژۀ ۲۸/۵ درصد بارداریهای ناخواسته پایین آمده بود. واکسیناسیون کودکان نیز در این مرکز انجام شده است.
انجمن حمایت از حقوق کودکان با یونسکو، آموزش و پرورش، نهادهای قضایی ازجمله دادگاههای اطفال، بیمارستانها برای ارجاع موارد کودکآزاری، سازمان بهزیستی، کانون وکلا، مرکز پیشگیری از جرم قوۀ قضائیه، دانشگاهها در تهران و شهرستانها، خانههای سلامت، نهادهای غیردولتی در حوزۀ کودکان نیز همکاریهای ثمربخشی در حوزۀ کودکان داشته است.